Nhận diện diện và chủ động bảo vệ trẻ em trên không gian mạng
Phát biểu khai mạc sự kiện, Đại tá, TS. Nguyễn Hồng Quân - Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng (A05) chỉ rõ không gian mạng đang trở thành một phần tự nhiên trong đời sống của trẻ em và thanh thiếu niên - nơi các em học tập, giải trí, tìm kiếm thông tin, kết bạn, chia sẻ cảm xúc và xây dựng những mối quan hệ của mình.
Tuy nhiên, bên cạnh tri thức và rất nhiều điều bổ ích, không gian mạng cũng tiềm ẩn cạm bẫy và những điều tiêu cực, điển hình như sự xuất hiện các hội nhóm “Con ghét cha mẹ” là nơi vô tình thao túng tâm lý, kéo các em vào cảm xúc tiêu cực và đào sâu khoảng cách thế hệ. Trước những thực trạng này, Đại tá Nguyễn Hồng Quân nhấn mạnh tính cấp thiết của vai trò đồng hành từ người lớn:
“Trẻ em ra đường phải có người lớn dắt. Chúng ta không thể bỏ mặc các con lẻ loi giữa đại dương số đầy sóng gió".
— Đại tá, TS Nguyễn Hồng Quân, Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng (A05)
Dẫn lại khẳng định của Đại diện UNICEF tại Việt Nam: “Trẻ em phải được bảo vệ, dù là trực tuyến hay ngoại tuyến”, Đại tá Nguyễn Hồng Quân cho rằng bảo vệ trẻ em trên không gian mạng, chúng ta không chỉ nói đến việc ngăn chặn một hành vi vi phạm sau khi nó đã xảy ra.
Điều quan trọng hơn là làm thế nào để những tình huống không an toàn được nhận diện sớm hơn, để trẻ em biết cách tự bảo vệ mình, người lớn biết cách lắng nghe và đồng hành, đồng thời cũng để xã hội có đủ năng lực phát hiện, hỗ trợ và xử lý khi một em nhỏ cần được bảo vệ.
Đặc biệt, thông điệp “Kết nối không tổn thương” không đặt ra nhằm mục đích cấm đoán, yêu cầu trẻ rời khỏi không gian số hay sợ hãi trước mọi kết nối. Mục tiêu chính là tạo ra một môi trường trong đó các em có thể kết nối, khám phá và trưởng thành mà không phải đánh đổi bằng sự an toàn của chính mình.
Chuyển hóa nhận thức thành năng lực và xác lập trách nhiệm toàn xã hội
Tiếp nối thành công của mùa đầu tiên năm 2025 – giai đoạn giúp cộng đồng nhìn thấy vấn đề, bước chuyển chiến lược của “Không Một Mình 2026” được Đại tá Nguyễn Hồng Quân xác định là đưa nhận thức thành năng lực bảo vệ và biến sự đồng hành thành những hành động cụ thể, lâu dài. Đây chính là con đường thực chất để hiện thực hóa thông điệp của Ngày An ninh mạng Việt Nam năm 2026: “Xây dựng một không gian mạng nhân văn cho mỗi người”.
Phân tích về cấu trúc của mạng lưới bảo vệ, Phó Cục trưởng Cục A05 nêu rõ bảo vệ trẻ em trên không gian mạng trước hết phải được đặt trên nền tảng của sự phối hợp và chia sẻ trách nhiệm.
Cơ quan quản lý cần tiếp tục hoàn thiện chính sách, nâng cao năng lực phòng ngừa, phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm. Hệ thống giáo dục, nhà trường cần trở thành không gian giúp học sinh hình thành năng lực sử dụng công nghệ an toàn và có trách nhiệm. Gia đình cần có thêm thời gian, kỹ năng và sự thấu hiểu để đồng hành cùng con.
Đặc biệt, Đại diện Cục A05 chỉ ra môi trường gia đình chính là lá chắn đầu tiên và quan trọng nhất trong việc định hình tâm lý cũng như hành vi của trẻ em. Trong kỷ nguyên số hóa hiện nay, các nguy cơ mất an toàn không chỉ đến từ bên ngoài mà đã len lỏi vào từng góc nhỏ riêng tư, từng thiết bị cá nhân ngay tại không gian sống gia đình.
Do đó, các bậc phụ huynh cần chủ động dành thêm thời gian, trang bị đầy đủ kỹ năng số và xây dựng sự thấu hiểu chân thành với con em mình. Việc thiếu hụt sự lắng nghe, chia sẻ và đồng hành từ cha mẹ sẽ tạo ra những khoảng trống tâm lý lớn, dễ khiến trẻ rơi vào trạng thái cô đơn, mất phương hướng và tìm kiếm sự giải tỏa ở những không gian ảo đầy rủi ro độc hại ngay trong chính căn nhà của mình.
Bên cạnh đó, các nền tảng, doanh nghiệp công nghệ, tổ chức xã hội, người sáng tạo nội dung và cộng đồng cần tích cực hơn nữa tham gia xây dựng một môi trường số an toàn hơn.
![Đại tá, TS Nguyễn Hồng Quân nhấn mạnh ý nghĩa và mục tiêu thông điệp "Kết nối không tổn thương".](/api/media/content/be04d123-4d57-42c2-bebd-6025e3f4f75f.webp "Đại tá, TS Nguyễn Hồng Quân nhấn mạnh ý nghĩa và mục tiêu thông điệp "Kết nối không tổn thương".")
Đại tá nhấn mạnh tiếng nói của các em cần được lắng nghe. Thay vì chỉ là đối tượng cần được bảo vệ, trẻ em cần được trang bị kiến thức, kỹ năng và sự tự tin để trở thành chủ thể trong một môi trường số an toàn, lành mạnh và có trách nhiệm. Khái quát về tầm nhìn chiến lược của chiến dịch "Không Một Mình 2026", Phó Cục trưởng Cục A05 khẳng định:
“Kết nối không tổn thương" không phải là một khẩu hiệu để nói trong một ngày. Đó là một mục tiêu cần được theo đuổi lâu dài.
— Đại tá, TS Nguyễn Hồng Quân, Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng (A05)
